Instrumenty finansowe UE w ocenie polskich mikroprzedsiębiorców

Wyniki badań Krajowego Punktu Kontaktowego ds. Instrumentów Finansowych Programów UE oraz Centrum Badań Marketingowych INDICATOR zrealizowanego w grudniu 2016

Kluczowe wnioski

  • Wśród mikroprzedsiębiorców, którzy skorzystali ze wsparcia UE, przeszło połowa (57%) przyznała, iż wpływ tego wsparcia na wyniki finansowe był duży. Również przeszło połowa mikrofirm uznała, że duży wpływ to finansowanie wywarło na rozszerzenie zakresu działalności (56%) oraz zwiększenie skali działalności (53%).
  • Blisko 70% respondentów wskazała, iż brak wsparcia uniemożliwiłby realizację przyjętych celów lub ograniczyłby ich realizację w znacznym stopniu.
    Wsparcie unijne w formie instrumentów dłużnych – pożyczki, kredyty i leasing cieszą się znacznie większą popularnością niż instrumenty kapitałowe wśród mikroprzedsiębiorców.
  • W blisko połowie przypadków (47%) finansowanie unijne zostało przeznaczone na cel inwestycyjny, a co czwarta firma finansowanie przeznaczyła zarówno na cel inwestycyjny jak i finansowanie bieżącej działalności.

Znajomość instrumentów finansowych programów EU

Wśród mikroprzedsiębiorców, którymi mieli styczność z instrumentami finansowymi programów Unii Europejskiej, największą rozpoznawalnością cieszy się CIP (71%), Ponadto rozpoznawane są instrumenty: mikrofinansowanie Progress (29%). COSME (27%) oraz H2020 (17%). Najmniejszą znajomość badani przedsiębiorcy wykazywali w stosunku do programu EaSi (8%).

Wykres 1. Znajomość finansowych instrumentów finansowych zwrotnych, współfinansowanych przez Unię Europejską

Źródło: Raport INDICATOR i KPK – „Badanie beneficjentów instrumentów finansowych programów UE”, 2016 rok 1

Zainteresowanie różnymi rodzajami finansowania

Zdecydowanie największym zainteresowaniem mikroprzedsiębiorców cieszą się pożyczki lub kredyty na preferencyjnych warunkach. Ten rodzaj finansowania na pierwszym miejscu wskazuje aż 80% badanych. Na drugiej pozycji plasuje się leasing na preferencyjnych warunkach cenowych. Mniej znane wśród przedsiębiorców poręczenia i wejścia kapitałowe lokują się daleko za pożyczkami (kredytami) czy leasingiem.

Wykres 2. Rangowanie rodzajów finansowania

Źródło: Raport INDICATOR i KPK – „Badanie beneficjentów instrumentów finansowych programów UE”, 2016 rok 1

Wpływ dostępu do finansowania na szybszy rozwój firmy

Zdecydowana większość (84%) badanych mikroprzedsiębiorców przyznała, że dostęp do finansowania (kredyty, pożyczki, leasing, poręczenia) na bardziej korzystnych warunkach ma wpływ na szybszy rozwój firmy.

Wykres 3. Wpływ dostępu do finansowania (kredyty, pożyczki, leasing, poręczenia) na bardziej korzystnych warunkach na szybszy rozwój firmy

Źródło: Raport INDICATOR i KPK – „Badanie beneficjentów instrumentów finansowych programów UE”, 2016 rok 1

Wpływ wsparcia UE na realizację projektów

W opinii większości przedsiębiorców (69%) projekt, który został sfinansowany ze wsparciem UE, w przypadku braku wsparcia nie zostałby zrealizowany lub byłby zrealizowany w znacznie mniejszym zakresie.

Wykres 4. Realizacja projektu, który został sfinansowany z udziałem instrumentów finansowych programów UE, gdyby firma nie otrzymała wsparcia


Źródło: Raport INDICATOR i KPK – „Badanie beneficjentów instrumentów finansowych programów UE”, 2016 rok 2

Najczęstrze przyczyny odmowy finansowania rynkowego

Najczęstsze przyczyny odmowy finansowania lub rezygnacji z ubiegania się o nie przez mikrofirmy to brak zdolności kredytowej (47%), brak wymaganego zabezpieczenia (42%) oraz zbyt krótki okres działalności (33%). Ponadto wskazywane są również dwa argumenty: zbyt wysoka cena finansowania (22%) oraz zbyt niska kwota oferowanego finansowania (13%).

Wykres 5. Przyczyna odmowy finansowania lub zrezygnowała z ubiegania się o finansowanie

Źródło: Raport INDICATOR i KPK – „Badanie beneficjentów instrumentów finansowych programów UE”, 2016 rok 1

Cel finansowania ze wsparciem unijnym

Finansowanie uzyskane ze wsparciem unijnym najczęściej zostało przeznaczone na cel inwestycyjny (47%). Ponadto co czwarta firma (26%) finansowanie przeznaczyła zarówno na cel inwestycyjny jak i finansowanie bieżącej działalności (26%). Natomiast również jedna czwarta (27%) mikroprzedsiębiorców finansowanie przeznacza wyłącznie na finansowanie bieżącej działalności firmy. Watro zauważyć, że mikroprzedsiębiorstwa zatrudniające minimum 2 osoby częściej przeznaczają finansowanie wyłącznie na inwestycje (56%).

Wykres 6. Przeznaczenie finansowania uzyskanego ze wsparciem unijnym

Źródło: Raport INDICATOR i KPK – „Badanie beneficjentów instrumentów finansowych programów UE”, 2016 rok 1

Wpływ finansowania ze wsparciem ue na funkcjonowanie firm

Przeszło połowa (57%) badanych przyznała, że wpływ finansowania ze wsparciem środków unijnych na wyniki finansowe ich firm był duży. Również przeszło połowa mikroprzedsiębiorców uznała, że duży wpływ to finansowanie wywarło na rozszerzenie zakresu działalności ich firm (56%) oraz zwiększenie skali działalności (53%).

Wykres 7. Wpływ finansowania ze wsparciem środków unijnych na funkcjonowanie firmy

Źródło: Raport INDICATOR i KPK – „Badanie beneficjentów instrumentów finansowych programów UE”, 2016 rok 1

Źródła wiedzy o środkach unijnych

Głównym źródłem wiedzy na temat funduszy unijnych jest przede wszystkim Internet (71%). Ponadto informacje są czerpane od partnerów biznesowych, z ulotek, prasy specjalistycznej, od znajomych, a także z mediów.
Mikroprzedsiębiorcy deklarują znajomość internetowych stron rządowych funduszy europejskich, PARP oraz KPK.

Wykres 8. Źródła wiedzy o środkach unijnych

Źródło: Raport INDICATOR i KPK – „Badanie beneficjentów instrumentów finansowych programów UE”, 2016 rok1

Samoocena wiedzy na temat instrumentów finansowych programów UE

Mikroprzedsiębiorcy, którymi mieli styczność z instrumentami finansowymi Programów Unii Europejskiej ostrożnie oceniają swój stan wiedzy na ten temat. Jedynie 8% respondentów wskazuje wiedzę wysoką, natomiast połowa z nich (49%) wiedzę niską. Ponadto 43% określa jako średnią swoja wiedzę na temat instrumentów finansowych UE.\

Wykres 9. Stan wiedzy na temat instrumentów finansowych Programów Unii Europejskiej

Źródło: Raport INDICATOR i KPK – „Badanie beneficjentów instrumentów finansowych programów UE”, 2016 rok 1
1 „Badanie beneficjentów instrumentów finansowych programów UE” zostało przeprowadzone CBM INDICATOR i KPK, a zostało sfinansowane w ramach Programu Wieloletniego „Udział Polski w Programie na rzecz konkurencyjności przedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw oraz w instrumentach finansowych programów UE wspierających konkurencyjność przedsiębiorstw, w latach 2014–2020” realizowanego przez Ministerstwo Rozwoju. Celem badania była ocena instrumentów finansowych programów UE. W badaniu zastosowano metodę zestandaryzowanych indywidualnych wywiadów kwestionariuszowych. Wielkość próby to 104 firm. Wywiady zrealizowano z właścicielami lub osobami zarządzającymi firmami. Pomiar zrealizowano w grudniu 2016 roku.